01
ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ
Τα όργανα σιγανά και μελωδικά παίζουν και τραγουδούν με ε ένα απ' τα παρακάτω χορευτικά τραγούδια και λιανοτράγουδα:
1. Πέντι μίνης πιρπατούσα σε ψηλόι βουνό, μώρ' μάνα κι άλλους πέντι γκιζιρούσα, για να βρω καλή γυναίκα. Βρΐσκου κόρη, που κοιμάτι στα τριαντάφυλλα, μώρ' μάνα! Μι μαντήλι σκιπασμένη, κι μ ι μπαχραμά (σκέπη), μώρ' μάνα. Ρίχνου μήλου κι την κρούου, δεν του δέχτηκι μώρ' μάνα. Ρίχνου μάλαμα κι ασήμι, του καρτέρησι, μώρ' μάνα Ρίχνου μάλαμα κι ασήμι, χαμογέλασι, μώρ' μάνα.
2. Σήμιρα είν' άσπρους ουρανός, σήμιρα είν' άσπρη μέρα, σήμιρα στιφανώνιτι, αυτός κι πιριστέρα. Αξίζ' η μέρα σήμιρα, φλουρί μι του καμάρι π' αντάμουσι τα δυο κουρμιά κι τα' κανί ζιυγάρι. Να ζήσ' η νύφη κι ου γαμπρός, να ζήσει κι ου κουμπάρους κι ου νουνους που στιφανωσι να στιφανώσει κι άλλους. Τριαντάφυλλου είν' ου γαμπρός, τριανταφυλλιά η νύφη κι ου νουνους που στιφανουσι χίλια χρόνια να ζήσει. Να ζήσ' η νύφη κι ου γαμπρός, να ζήσει κι ου κουμπάρους κι ου νουνους που στιφανουσι να στιφανώσει κι άλλους.
Λιανοτράγουδα.
3. Πατάς στη γη στα χώματα μι νάζια, μι καμώματα. Ιφτά κι πέντι δώδικα μας χόρτασις καμώματα.
4. Για ιδέστε την, για ιδέστε την ήλιο φεγγάρι πέστε την. Για ιδέστε την καμαρωτή σαν άγγελος με το σπαθί. Πως χορεύει λεβέντικα σαν του Μαγιού την πέρδικα. Ασπρουν κ... πο' χει η νύφη να τουν είχαμαν κι ημείς οι γύφτοι (οργανοπαίκτες)
5. Κουτσοβλάχικα: Απ' αράτσι ντι λα Σούρλ ντένιη τα σμπιάου, σνου φε καζούρλ. δηλ., νερό κρύο απ' τη Σούρλα δος μου να πιω μη καν'ς σα ζουρλή. Απ' αράτσι ντι λα Γκρέκλου ντένιη τα σμπιάου, κ βάνιη κρέπου. δηλ. Νερό κρύο απ' του Γκρέκου δος μου να πιω γιατί θα σκάσω.
6. Τραγούδι θερισμοΰ (χορός στα 2 ή στα 3 ή αργός συρτός). Βουργαροπούλα θέριζι, ντουρ μπρε γκέγκα μ' ντουρ σ' ένα κουντό κριθάρι, Βουργαρουπούρα μου. Θέριζι, ξιθέριζι, Βουργαροπούλα μου σ' ένα κουντό κριθάρι, ντουρ μπρε, γκέγκα μ' ντουρ. Κι ο γκέγκας την αγνάντιβι 'που μια ψηλή ραχούλα. Είχι δριπάνι κουφτιρό, παλαμαρι' ασημένια Βουργαρουπούλα μου, Βουργαρουπούλα μου.
Οι αρβανιτόβλαχοι (σκηνίτες, κτηνοτρόφοι) τραγουδούν αυτό το έντεχνο τραγούδι:
7. Παπαρούνα βασιλικό ντε πλουάι του βαρικό ντε πλουάι κου γκλιάτα σκριάσκ ιάρμπα κου μουνάτα σμέκ ουάια, σμεκ σιη κάπρα σμέκ ουάια, σμέκ σιη ιάπα σμέκ ουάια, σμέκ στη βάκα. Δηλ. Πιρπιρούνα βασιλικό (την ονομάζουν βασιλικό) ρίξε βροχή στο βαρικό (τόπος ελώδης) ρίξε βροχή με το καρδάρι να μεγαλώσει το χόρτο με τη χούφτα, να φάει η προβατίνα, να φάει κι η γίδα, να φάει η προβατίνα,να φάει κι η φοράδα, να φάει η προβατίνα, να φάει κι η γελάδα. Καλότυχα 'νι τάι βουνά πουτέ τους δε γερνάνε (γηράσκουν) του καλουκαίρι πράσινα κι του χειμώνα άσπρα. Μόν' καρτιρούν την άνοιξη τ' όμουρφου καλουκαίρι να βγουν οι βλάχοι στάι βουνά, να βγουν κι οι βλαχουπούλις να βγουν κι τα βλαχόιπουλα λαλώντας τις φλουγέρις να βγω κι γω ν' ου μαύρους μου σι μια ψηλή ραχούλα.
8. Τα πη' βλάχα μ' τα πήρανε βλάχα μ' τα πρόβατα 'που μεσ' απού τη στρούγκα, βλάχα τσιλιγκοπούλα (δυο φορές) ή (παραλλαγή) 'που μέσ' απού τη στρούγκα ισύ τα ξέρεις ούλα, Θουδώρα Θουδου-ρούλα μ' Κι ου πι" βλάχα μ' κι ου πιστικός τ' αγνάντιυι 'που μια ψηλή ραχούλα, βλάχα τσιλιγκουπούλα (δυο φορές). Τ' αρμέ' βλάχα μ' τ' άρμεξαν τα ξαρμέξανι σι μια παλιουκαρδάρα, παλιά μου φιληνάδα (δυο φορές). Του πη' βλάχα μ' του πήξανι κι του τυρί σε μια παλιουτζαντήλα βλάχα μου κακουμοίρα (δυο φορές). Τ' αρμέ' βλάχα μ' τ' αρμέξανι τα πρόβατα τ' αρμέξανι τα γίδια βλάχα μ' μι τα πιχνίδια ή στουλϊδια (δυο φορές).
9. Μια βλάχα νιροβόλαγι ν' απού ψηλή ραχούλα μι τη ροκούλα γνέθουντας, τ' αδράχτι της γιουμάτου κι ου βλάχους την αγνάντιυι 'που μια ψηλή ραχούλα κι πάησι την καρτέρισι σ' ένα στινό σουκάκι. Βλάχα μ' του πούθεν έρχισι, του πούθεν κατιβαίνεις; Ν' απ' τα καλύβια έρχουμι, στα πρόβατα πηγαϊνου, πηγαίνου αλάτι κι ψουμϊ, τσαρούχια του τζιομπάνου. Βλάχα μ' για δώσ' μου φίλημα για δώσ' μου μαύρα μάτια. Πως να σου δώσου φίλημα κι αυτά τα μαύρα μάτια; που μ' έχ' η μάνα μ' μουναχή μικραρραβουνιασμένη;
Το γύρισμα (επωδός) είναι: Άιντε βλαχοπούλα μου, γεια σου βλάχα μ' κι ξανθή.
10. Βγήκαν κλέφτις στου βουνό για να κλέψουν άλουγα άλουγα δε βρήκανι προυβατάκια πήρανι. Πήρανι του λάγι αρνί πού 'χι του χρυσό μαλλί, τ' ασημένιου κέρατου κι του χρυσό κουδούνι. Επωδός: Προβατάκια μ' κατσικάκια μ' λάγια αρνάκι μ' αχ! Τα πήρανι κι παν άιντε μανούλα μ' κι πίσου δε γυρνάν.

